This article is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. Please consult a licensed immigration attorney for visa and immigration matters.
ABD Vergi Sistemine Giriş
ABD vergi sistemi, Türk girişimciler için karmaşık görünebilir. Ancak temel yapıyı anladığınızda, özellikle Texas'ta iş kurmanın vergi avantajları belirgin biçimde ortaya çıkar.
İki temel vergi katmanı:
- 1Federal Vergi: IRS (Internal Revenue Service) tarafından yönetilir, tüm ABD genelinde geçerlidir
- 2Eyalet Vergisi: Her eyaletin kendi sistemi vardır. Texas'ta eyalet gelir vergisi yoktur.
LLC Sahipliğinde Vergi Yapısı
Tek Ortaklı LLC (Single-Member LLC)
- Varsayılan vergi muamelesi: "Disregarded Entity" — şirket ayrı vergi ödemez
- Tüm gelir/gider sahibin federal beyannamesine (Schedule C) aktarılır
- Yabancı uyruklu tek ortaklı LLC sahibi: Form 1040-NR + Form 5472 zorunlu
Çok Ortaklı LLC (Multi-Member LLC)
- Varsayılan vergi muamelesi: Ortaklık (Partnership)
- Her yıl Form 1065 (Ortaklık Beyannamesi) + K-1 düzenlenir
- En az bir ortak Türk vatandaşı ise Form 5472 gerekebilir
C-Corporation
- Kurumsal vergi oranı: %21 (federal)
- Texas eyalet kurumlar vergisi: Franchise Tax — küçük şirketler muaf ($2.47M altı gelir)
- Temettü dağıtımında çifte vergilendirme riski (hem şirket hem sahip)
Yabancı Sahip için Kritik Form: 5472
Form 5472, yabancı uyruklu kişilerin sahip olduğu ABD şirketlerinin IRS'e sunması gereken bir bildirimdir. 2018'den itibaren tek ortaklı LLC'ler de dahil olmak üzere tüm yabancı sahipli ABD şirketleri bu formu doldurmak zorundadır.
Form 5472 Gereklilik Zamanları:
- Yabancı uyruklu kişi LLC'ye %25+ sahipse
- Şirket ile sahibi arasında "reportable transactions" (para transferi, kredi vb.) varsa
Ceza: Form 5472 eksik veya geç sunulursa $25.000 ceza uygulanır.
Türkiye-ABD Çifte Vergilendirme Anlaşması
Türkiye ve ABD arasında 1997 yılında imzalanan Çifte Vergilendirme Önleme Anlaşması mevcuttur. Bu anlaşma kapsamında:
- Aynı gelir üzerinden her iki ülkede de tam vergi ödenmez
- Yabancı vergi kredisi (Foreign Tax Credit): ABD'de ödenen vergi, Türkiye'de mahsup edilebilir
- Belirli gelir türleri (temettü, faiz, telif hakkı) için indirimli stopaj vergi oranları
Pratik sonuç: Türkiye'de mukim olup ABD'de şirket işleten kişi için vergi danışmanlığı zorunludur. Her iki ülkenin vergi kodunu bilen bir uzman gereklidir.
Texas'ta Vergi Avantajları
Texas, ABD'nin iş dostu vergi ortamıyla öne çıkan birkaç eyaletinden biridir:
| Vergi Türü | Texas | California | New York |
|---|---|---|---|
| Eyalet gelir vergisi | %0 | %13.3 | %10.9 |
| Kurumlar vergisi (eyalet) | Franchise Tax* | %8.84 | %7.25 |
| Sermaye kazancı vergisi | %0 | %13.3 | %10.9 |
| Satış vergisi | %8.25 | %7.25–10.25 | %4–8.875 |
*Texas Franchise Tax: Yıllık $2.47 milyon gelirin altındaki şirketler muaf.
E-2 Vizesi Sahiplerinin Vergi Yükümlülükleri
E-2 vizesiyle ABD'de ikamet eden bir Türk girişimci, ABD vergi mukimi (tax resident) sayılır:
- Form 1040 — Yıllık federal gelir beyannamesi
- FinCEN 114 (FBAR) — Yabancı banka hesapları ($10.000+ bakiye)
- Form 8938 (FATCA) — Yabancı finansal varlıklar ($50.000+)
- Türkiye'ye gelir bildirimi — İkili anlaşma kapsamında değerlendirme
Önemli: Türkiye'deki banka hesaplarınız ve yatırımlarınız da beyan edilmelidir. Gizlemek ciddi cezalara yol açar.
ITIN (Individual Taxpayer Identification Number)
Sosyal Güvenlik Numarası (SSN) olmayan yabancı uyruklu bireyler için ITIN gerekmektedir:
ITIN Gerekenler:
- ABD'de vergi beyannamesi verecek yabancı uyruklu
- ABD kaynaklı geliri olan yabancı uyruklu
Başvuru: IRS Form W-7 + pasaport kopyası. İşlem süresi: 6–11 hafta.
Muhasebe Sistemi Kurma Rehberi
Houston'da iş kuran Türk girişimciler için önerilen muhasebe yaklaşımı:
Yazılım Seçimi
- QuickBooks Online: En yaygın, muhasebecilerle kolay entegrasyon
- FreshBooks: Küçük işletmeler için kullanıcı dostu
- Wave: Ücretsiz, startup'lar için yeterli
Vergi Takvimi
| Tarih | Yükümlülük |
|---|---|
| 15 Mart | S-Corp / Partnership beyannamesi |
| 15 Nisan | Bireysel vergi (Form 1040) |
| 15 Haziran | Yurtdışında yaşayan Amerikan vergi mükellefleri |
| 15 Eylül | Uzatma başvurusu son tarihi |
| 31 Ekim | FinCEN 114 (FBAR) |
Sık Sorulan Sorular
ABD'de şirketim var ama ben Türkiye'de oturuyorum. Vergi ödemem gerekiyor mu?
ABD kaynaklı geliriniz varsa evet. Vergi mukimliği (resident/non-resident) statünüze göre farklı formlar doldurulur. Bir ABD vergi uzmanına danışmanız şarttır.
Texas'ta şirket kurmanın vergi avantajı gerçekten önemli mi?
Evet. California'da aynı şirket için eyalet gelir vergisi %13.3'e kadar çıkarken Texas'ta sıfırdır. Özellikle kârlı işletmeler için bu fark yılda on binlerce dolar anlamına gelir.
Form 5472'yi unuttum. Ne yapmalıyım?
Cezalı ödeme yapmadan önce bir vergi uzmanıyla iletişime geçin. Geç başvuru cezaları bazen müzakereyle azaltılabilir.
Türkiye'deki maaşımı ABD şirketimden alabilir miyim?
Evet, maaş veya danışmanlık ücreti olarak. Ancak her iki ülkedeki vergi yükümlülükleri titizlikle yönetilmelidir.
BizHouston muhasebe danışmanlığı kapsamında Houston'daki güvenilir CPA firmalarıyla sizi buluşturabilir. Hukuki ve vergi danışmanlığı doğrudan tarafımızca sunulmamaktadır.
ABD muhasebe ve vergi danışmanlığı için BizHouston'a ulaşın →